गुरुवार, 25 जून 2026

सदा ऎन्न हृदयदल्लि, वास माडो श्री हरी.../ संत विजय विठल दासार कृति / गायन : रंजनी हेब्बार

https://youtu.be/qqDLqpa-FAA  


सायंकाले वनान्ते कुसुमित समये सैकते चन्द्रिकायाम्
त्रैलोक्याकर्शणांगम् सुरवरगणिक मोहनापांगमूर्तिम् ।
सेव्यम् श्रृगांरभावै: नवरसभरितै: गोपकन्या सहस्रै:
वन्दे अहम् रासकेली रतम् अतिसुभगम् वष्य गोपालकृष्णम्।।

सदा ऎन्न हृदयदल्लि, वास माडो श्री हरी

नाद मूर्ति निन्न पाद, मोददिंद भजिसुवॆनो

ङ्ञानवॆंबो नवरत्नद मंटपद मध्यदल्लि
वेणुगान लोलन कुळ्ळिरिसि ध्यानदिंद भजिसुवेनो

भक्तिरसवॆंबो मुत्तु माणिक्यदा हरिवाणदी
मुक्तनागबेकु ऎंदुमुत्तिन आरति ऎत्तुवेनो

निन्न नानु बिडुवनल्ल ऎन्न नीनु बिडलु सल्ल
घन महिम विजय विठल निन्न भकुतर केळो सॊल्ल

*Sada Yenna Hrudaya Dalli*
*Composer : Saint Vijaya Vittala Dasar*

Pallavi
sadaa enna hrudayadalli vaasamaado shri hari

Oh Lord of Lakshmi, Sri Hari, kindly reside in my heart forever

Anupallavi

Naadhamurthi ninna paada modhadhinda bhajisuve

Oh Lord of Music, with great enthusiasm and happiness I worship your divine lotus feet

Charanam – 1
jnaana vembo navaratna mantapada madhyadalli
gaana lolana kullirisi dhyaanadinda bhajisuve

I shall seat Lord Hari, who is the admirer of music, in the grand hall of wisdom decorated with nine precious gems and shall worship the Lord through meditation.

Charanam – 2
bhakthi rasavembo muddu maanikyada harivaanadi
muktanaaga beku endu muttina aarathi yetthuve

I shall worship through performing the aarathi with the lamp made of pearls, kept in the plate of devotion made of gold decked with pearls and jewels, through which I wish to become liberated.

Charanam – 3
ninna naanu biduvanalla yenna neenu bidalu palli
pannaga shayana vijaya vithala kelo ninna bhaktara solla

I would not leave you and will neither allow you to leave me. Oh Lord the one who recline on a serpent, Oh Vijaya Vittala, kindly hear the plea of your devotees.

मंगलवार, 23 जून 2026

जॊ जो जो जो जो साधुवंत.../ लोरी / भाषा : कन्नड़ / सन्त पुरन्दर दास कृति / गायन : बाम्बे जय श्री

https://youtu.be/kUvYeK189jU  


जॊ जो जो जो जो साधुवंत...

सन्त पुरन्दर दास कृति
गायन : बाम्बे जय श्री

जॊ जो जो जो जो साधुवंत
जो जॊ जो जो जो भाग्यवंत
जो जो जो जो गुणवंत
जो जो जो जो लक्ष्मीकांत

भक्तवत्सल भवहरने जो जो तप्तिवास प्रिय कृष्णने जो जो
मुक्ति दायक मुरहरने जो जो चित्तजनय्य परवस्तुवे जो जो
करुणाकर करि वरदने जो जो सुरनर मुनि वंदितने जो जो
गरुड वाहन नागधरने जो जो खर दूषण संहारने जो जो

सोमवार, 22 जून 2026

कन्ननिदम् एदुत्तु.../ संगीतकार : अंबुजम् कृष्ण / भाषा: तमिल / गायन : सितारा कृष्ण कुमार (सिथु मनी)

https://youtu.be/E0x027psWlU  

Text and meaning of the song

This is a song set in the 'heroine-heroine' vein. In it, the heroine (Radha/Gopi) sends her friend (played by a parrot in the song) to convey her heart-melting love to Kannan (Krishna)

Below is a summary of the main meaning of the lyrics:


• Pallavi:


Meaning: "Tell Kannan, parrot, about this deep love I, a virgin, have for Kannan." 


• Anupallavi:


Meaning: "Let him understand that I am losing my sleep and physical strength at the thought of him, and my mind is melting.


*कन्ननिदम् एदुत्तु*
*रागम् : रागमालिका*
*तालम्: आदि*
*संगीतकार: अंबुजम् कृष्ण*
*भाषा: तमिल*
*गायन : सितारा कृष्ण कुमार (सिथु मनी)*


*पल्लवी*


कन्ननिदम् एदुत्तु शोल्लादि किलिये कन्नी नान अवनमेल कोंडा कडलाई


*अनुपल्लवी*


उनुरक्कम् विट्टु अवनै निनैन्दु उल्लम् मेझुगै ऐ उरुगुगिरेन एनरु


चरणम् १


एन्ननि निदम् नान कन्निर पोझिंडुम एन्नै निनैक्कडा करणम् केल किलिये (कन्नी नान)


चरणम् २


अम्बुजअक्सा अन अंबु केटका वेम्बिये वादुरल विरेनदु शेल्वे एनरु

रविवार, 21 जून 2026

राम की जल समाधि' - महान गीतकार भारत भूषण के स्वर में...

https://youtu.be/3VGNls6nzmc


कविता की पृष्ठभूमि--

   भगवान श्री राम के अवतार लेने का  प्रयोजन पूर्ण होने पर, ब्रह्मा जी ने कहा आप जैसे चाहें वैसे विष्णु-लोक में आएँ। केवल योगमाया सीतादेवी आपको यथार्थ रूप को पहचानती हैं। ब्रह्मा जी की बात सुनकर वे सरयू नदी में प्रवेश कर, अपने वैष्णव तेज रूप में  समा गए थे। उस समय अप्सराओं ने नृत्य किया , गंधर्वों ने गान किया, देवताओं ने पुष्पवर्षा की। श्रीमद्वाल्मीकीय रामायण के उत्तर काण्ड के ११० वें सर्ग में इसका वर्णन है। 

    भारत भूषण जी ने एक कवि सम्मलेन में कहा था कि वे सरयू-तट पर बैठे थे, उन्हें रामायण का उपरोक्त प्रसंग याद आया। वे वहाँ दिव्य  भावों में खो गये। कैसे राम को सीता का स्मरण ने विचलित किया होगा। विशाल राज्य,सारा सुख तुच्छ लगा होगा। सीता का बिछोह असहनीय हो गया होगा। कैसे जल में प्रवेश किया होगा। पानी पहले घुटनों तक, फिर नाभि से होता हुआ छाती तक आया होगा। राम कैसे सरयू में आगे बढे होंगे। माँ सीता और उनकी सखियों ने कैसे उनका स्वागत किया होगा। इस तरह उनकी यह कविता बन गयी। 

   आप यह कालजयी रचना पढ़ें, सुनें और महसूस करें। शब्द और स्वर, एक दिव्य अनुभूति दे जाते हैं। 

राम की जल समाधि

पश्चिम में ढलका सूर्य 
उठा वंशज सरयू की रेती से 
हारा-हारा रीता-रीता 
निःशब्द धरा, निःशब्द व्योम 
निःशब्द अधर, पर रोम-रोम 
था टेर रहा सीता-सीता 

किसलिए रहे अब ये शरीर 
ये अनाथ मन किसलिए रहे 
धरती को मैं किसलिए सहूँ 
धरती मुझको किसलिए सहे

तू कहाँ खो गई वैदेही 
वैदेही तू खो गई कहाँ 
मुरझे राजीव नयन बोले 
काँपी सरयू, सरयू काँपी 

देवत्व हुआ लो पूर्णकाम 
नीली माटी निष्काम हुई 
इस स्नेहहीन देह के लिए 
अब साँस-साँस संग्राम हुई 

ये राजमुकुट ये सिंहासन 
ये दिग्विजयी वैभव अपार 
ये प्रिया-हीन जीवन मेरा 
सामने नदी की अगम धार

माँग रे भिखारी-लोक माँग 
कुछ और माँग अंतिम बेला 
आदर्शों के जल-महल बना 
फिर राम मिले न मिले तुझको 
फिर ऐसी शाम ढले न ढले 

ओ खंडित प्रणयबंध मेरे 
किस ठौर कहाँ तुझको जोड़ूँ 
कब तक पहनूँ ये मौन धैर्य 
बोलूँ भी तो किससे बोलूँ 
सिमटे अब ये लीला सिमटे 
भीतर-भीतर गूँजा भर था 
छप से पानी में पॉंव पड़ा 
चरणों से लिपट गई सरयू 

फिर लहरों पर वाटिका खिली 
रतिमुख सखियाँ नतमुख सीता 
सम्मोहित मेघबरन बरसे 
पानी घुटनों-घुटनों आया 
आया घुटनों-घुटनों पानी 

फिर धुआँ-धुआँ फिर अँधियारा 
लहरों-लहरों धारा-धारा 
व्याकुलता फिर पारा-पारा 

फिर एक हिरन -सी किरण देह 
दौड़ती चली आगे-आगे 
नयनों में जैसे बाण सधा 
दो पाँव उड़े जल में आगे 

पानी लो नाभि-नाभि आया 
आया लो नाभि-नाभि पानी 
जल में तम, तम में जल बहता  
ठहरो बस, और नहीं, कहता 
जल में कोई जीवित दहता 

फिर एक तपस्विनी शांत-सौम्य 
धक्-धक् लपटों -सी निर्विकार 
सशरीर सत्य-सी सन्मुख थी 

उन्माद नीर चीरने लगा 
पानी छाती-छाती आया 
आया छाती-छाती पानी 

भीतर लहरें, बाहर लहरें 
आगे जल था, पीछे जल था 
केवल जल था, वक्ष स्थल था 
वक्ष-स्थल तक केवल जल था 

जल पर तिरता था नीलकमल 
बिखरा -बिखरा-सा नीलकमल 
कुछ और-और-सा नीलकमल 

फिर फूटा जैसे ज्योति प्रहर 
धरती से नभ तक जगर-मगर 
दो टुकड़े धनुष पड़ा नीचे 
जैसे सूरज के हस्ताक्षर 

बाँहों के चन्दन घेरे से 
दीपित जयमाल उठी ऊपर 
सर्वस्व सौंपता शीश झुका 
लो शून्य राम, लो राम लहर 

फिर लहर-लहर लहरें-लहरें 
सरयू-सरयू सरयू-सरयू 
लहरें -लहरें लहरें-लहरें 
केवल तम ही तम
तम ही तम 

जल ही जल 
जल ही जल केवल 
हे राम-राम 
हे राम-राम 
हे राम-राम 
हे राम-राम

अज़ दैर-ए-मुग़ाँ आयम बे-गर्दिश-ए-सहबा मस्त.../ अल्लामा इक़बाल / गायन : मुंशी रज़ीउद्दीन

 https://youtu.be/-R3OxAAlOx8


अज़ दैर-ए-मुग़ाँ आयम बे-गर्दिश-ए-सहबा मस्त
दर मंज़िल-ए-ला बूदम अज़ बादः-ए-इल्ला मस्त

मैं पीर-ए-मुग़ाँ के दैर (मय-ख़ाने) से शराब पिए बिना ही ब-हालत-ए-मस्ती आ रहा हूँ, मैं ‘ला’ (कोई नहीं) की मंज़िल में ‘इल्ला’ (इस के सिवाय) की शराब से मस्त रहा।

दानम कि निगाह-ए-ऊ ज़र्फ़-ए-हमः कस बीनद
कर्दस्त मरा साक़ी अज़ 'इश्वः-ओ-ईमा मस्त

मुझे मालूम है कि उसकी निगाह हर एक का ज़र्फ़ देख लेती है, चुनाँचे साक़ी ने मुझे अपने नाज़-ओ-अदा ही से मस्त कर दिया है।

वक़्तस्त कि ब-गुशायम मय-ख़ानः-ए-रूमी बाज़
पीरान-ए-हरम दीदम दर सेहन-ए-कलीसा मस्त

अब वक़्त आ गया है कि मैं मौलाना रूम का मय-ख़ाना फिर से खोल दूँ, मैंने पीरान-ए-हरम को कलीसा के सहन में मस्त देखा है।

ईं कार-ए-हकीमे नीस्त दामान-ए-कलीमे गीर
सद बंदः-ए-साहिल मस्त यक बंदः-ए-दरिया मस्त

यह काम समझदार लोगों का नहीं है, तुम तो हज़रत मूसा के दामन को पकड़ लो, साहिल पर मस्त रहने वाले सौ आदमी भी समुंदर में डूबकर मस्त होने वाले एक व्यक्ति के बराबर नहीं होते।

दिल रा ब-चमन बुर्दम अज़ बाद-ए-चमन अफ़सुर्द
मीरद ब-ख़याबाँ-हा ईं लालः-ए-सहरा मस्त

मैं अपने दिल को चमन में ले गया, वह खिलने के बजाए उल्टा बाग़ की हवा से अफ़्सुर्दा हो गया, सहरा में मस्त रहने वाला यह लाला (मेरा दिल) फुलवारियों में मुरझा के रह जाता है।

अज़ हर्फ़-ए-दिल आवेज़िश असरार-ए-हरम पैदा
दी काफ़िरके दीदम दर वादी-ए-बतहा मस्त

उसकी दिल-आवेज़ आवाज़ से हरम के असरार ज़ाहिर हो रहे थे, कल मैं ने बतहा की वादी में एक काफ़िर को बे-ख़ुदी के आलम में ये कहते हुए देखा:

सीनास्त कि फ़ारान अस्त या-रब चे मक़ाम अस्त ईं
हर ज़र्रः-ए-ख़ाक-ए-मन चश्मेस्त तमाशा मस्त

यह वादी-ए-सीना है या फ़ारान की वादी, या रब यह कौन सी जगह है, कि मेरी ख़ाक-ए-बदन का हर ज़र्रा आँख बन कर मस्त-ए-तमाशा है।

शनिवार, 20 जून 2026

अन्नपूर्णे विशालाक्षी.../ मुथुस्वामी दीक्षितार कृति / गायन : मीरा राम मोहन

https://youtu.be/ei0kt6QkaZk?si=FSNBlyvJRzwmYeox


*संगीत रचना : मुथुस्वामी दीक्षितार*
*गायन : मीरा राम मोहन*
*भाषा: संस्कृत*


*पल्लवी*

अन्नपूर्णे विशालाक्षी (रक्षा)
अखिला भुवन साक्षी कटाक्षी

*अनुपल्लवी*

उन्नत गर्त्ता तीरा विहारिणी
ओंकारिणी दुरितादि निवारिणी

*मध्यकालम्*

पन्नगभरण रजनी पुराणी
परमेश्वर विश्वेश्वर भास्वरी (अन्नपूर्णे)

*चरणम्*

पायसअन्नपुरिता माणिक्य
पात्र हेमादर्वी विधृतकरे कायाजादि रक्षणा
निपुणतारे
कंचनमय भूषणा अंबरधारे

*मध्यकालम्*

तोयाजासनादि सेवितापारे तुम्बुरु नारदादि नुता वारे
त्रयातिता मोक्षप्रदा चतुरे त्रिपदा शोभिता गुरुगुहासादरे

*अर्थ: (टी.के. गोविंदा राव की पुस्तक से)*

हे अन्नपूर्णा देवी, विशालाक्षी - विशाल नेत्रों वाली, कृपया मेरी रक्षा करें। आप संसार में घटित होने वाली सभी घटनाओं की साक्षी हैं ("अखिलभुवनसाक्षी")। कृपया मुझे अपनी दृष्टि से अनुग्रहित करें ("कटाक्षी")। वह प्रसिद्ध ("उन्नत") गर्त्ततिरा-कुझिक्कराई ("गर्त-तिरा-विहारिणी") में निवास करती हैं। वह ओंकार ("ओंकारिणी") के रूप में हैं। वह दुखों ("दुरितादि") को दूर करती हैं ("निवारिणी")। वह भगवान शिव की संगिनी ("रजनी") हैं, जो स्वयं को सर्पों ("पन्नग") से सुशोभित करते हैं ("आभरण")। वह प्राचीन ("पुरानी") हैं। वह भगवान परमेश्वर ("विश्वेश्वर") की ज्योति ("भास्वरी") हैं। वह एक हाथ में रत्नजड़ित पात्र (मणिक्य पात्र) मीठे चावल-पायसन से भरा हुआ (पुरिता) और दूसरे हाथ में सोने का चम्मच (दर्वी) धारण किए हुए हैं। वह कामदेव और अन्य लोगों की रक्षा करने में निपुण हैं। वह अलंकृत सोने के आभूषणों और सुनहरे रेशम से सुशोभित हैं। ब्रह्मा और तुम्बुरु एवं नारद जैसे प्रख्यात ऋषियों द्वारा उनकी पूजा की जाती है। वह धर्म-अर्थ-काम से परे मोक्ष प्रदान करने में कुशल हैं।वह गुरुगुहा ("त्रिपदा सोभिता") ("गुरुगुहा-सदारे") की प्रिय मां हैं।


गुरुवार, 18 जून 2026

अम्बा स्तवम् / ब्रह्मर्षि सदाशिवन कृत

https://youtu.be/O_0PVXI4RJ0?si=Z7MhM4zarVmYwku1


वन्देऽहन्तेऽनन्ते सुपदर -
विन्दे विन्दे शन्ते निजसुख -
कन्देऽमन्दे स्पन्दे शुभकरि
बहुदयहृदययुते ।
मायेऽमेये लीये पुरहर -
जायेऽजेये ज्ञेये ननु भव -
दीये ध्येयेऽभ्येये निरुपम -
पदि हृदि मृदितमृते ॥१॥

रुन्धे हतनतबन्धे मम हृदयन्ते स्मितजितकुन्दे
अमलतररूपेऽपापे दीपे भवकूपे पतितं व्यथितं
देवि समुद्धर करुणाजलराशे सुरुचिरवेषे॥२॥

धीरे वीरे शूरे सदमृत -
धारे तारेऽसारे बत भव -
कारागारे घोरे निपतित -
मव शिशुमतुलबले ।
अम्बालम्बे लम्बोदरपरि -
पाले बाले काले खलुजग -
दीशे धीशेऽनीशे हृदि शिव -
मनुमनुदिनममले ॥३॥

शिष्टहितैषिणि दुष्टविनाशिनि
कष्टविभेदिनि दृष्टिविनोदिनि
सङ्कटकण्टकभिन्दनकुशलकले सकले सबले
श्रद्धाबद्धे न्यस्ताभयहस्ते सुरगणविनुते॥४॥

श्रेष्ठे प्रेष्ठे ज्येष्ठे हिमगिरि -
पुष्टे जुष्टे तिष्ठे: शिवपरि -
निष्ठे स्पष्टे हृष्टे मम हृदि
मुनिजननुतिमुदिते ।
आद्ये वेद्ये वैद्ये त्रिजगति
रामे वामे श्यामे कुरु करु -
णान्ते दान्ते शान्ते भयहर -
भगवति सति शिवदे ॥५॥